Venetzuela, su parlamentu catalanu contra a Maduro

de Màuru Piredda

Nicolas Maduro cun s'estelada. Deretos EuropaPress

Non petzi leges pro su referendum indipendentista. Su “Parlament” at aprovadu una motzione presentada dae sos populares in contu de polìtica èstera. L’ant votada finamentas sos democràticos de Puidgemont e sa manca riformista de Erc (est a nàrrere sos de Junts pel Sí). Contràrios sos de Catalunya si que es pot e sos anticapitalistas de sa Cup. De ite chistionat sa motzione? De deretos umanos violados in Venetzuela. Solidariedade, in antis de totu, «cun totu sos presoneris polìticos ventzuelanos». Sa lìnia «la votamus ma...» l’ant adotada JxSí («Emmo, ma su Pp no est solidale cun sos cundennados catalanos pro àere aprontadu sas urnas de su 9N») e sos sotzialistas («Situatzione vulneràbile in Venetzuela ma violèntzias dae ambas partes»). Sos contràrios ant faeddadu de ausèntzia de allegas in contu de corrutzione e de gherras (Csqp) e de sovranidade de sa Repùblica bolivariana (Cup). Carles Riera - de sos comunistas indipendentistas - at naradu chi «in Venetzuela b’at una gherra pro su prus giatzimentu mannu de petròliu in su praneta» e chi sa partida est «intre sas classes polulares e sas oligarchias».

In die de oe | Sa prima indipendèntzia de su Venetzuela

de Màuru Piredda

Francisco e Miranda

Su 1811, in die de oe, su Venetzuela proclameit s’indipendèntzia sua. S’iscussertu chi si manifesteit in Ispagna a pustis de s’invasione frantzesa de Joseph Bonaparte produeit unu bòidu de poderiu in sos possedimentos sudamericanos cajonende unu protzessu indipendentista. In antis de sa decraratzione si peseit, s’annu in antis, su Consìgiu comunale de Caracas: fundeint una Giunta chi cunvocheit su Cungressu. Sa Repùblica dureit pagu meda e Francisco de Miranda, su 1812, firmeit s’armistìtziu. Sa segunda repùblica la proclameit Simon Bolivar, su 1813. Sa Grandu Colòmbia su 1819, a pustis de sa reconchista ispagnola de sa Granada noa.

Venetzuela, sa majoria parlamentare antichavista e su guvernu bolivarianu arrodant is lamas

de Màuru Piredda

Nicolas Maduro. Deretos TeleSur. Url imàgine

«No amus a isetare is eletziones presidentziales de su 2019». Cun custos faeddos is rapresentantes de sa majoria parlamentare noa ant dadu a ischire chi ant a fàghere totu su chi est in su poderiu issoro pro nche ghetare a terra su presidente venetzuelanu Nicolas Maduro, eletu in su mese de abrile de su 2013. Is mèdios pro acumprire su protzessu comintzadu su 6 de nadale, die de sa derrota pro su blocu chavista, diant dèvere èssere sa cunvocatzione de un'assemblea costituente, sa rechesta de dimissiones de ministros e funtzionàrios guvernativos e, in fines, su recursu a su referendum revocatòriu. Is nùmeros in parlamentu ddoe sunt. Ma ddoe at unu ma.

Venetzuela, Maduro perdet is eletziones. S'opositzione anti-chavista a caddu

de Màuru Piredda

Tibisay Lucena (Commissione eletorale) annùntziat is resurtados. Deretos Ansa/Epa

A pustis de 17 annos su Venetzuela si presentat a su mundu cun una majoria noa. Su Partidu sotzialista (Psuv) de su presidente Nicolas Maduro at conchistadu petzi 46 sègios contra a is 99 de s'opositzione anti-chavista de sa Mud (sa Mesa de s'unidade democràtica). Is eletziones de ocannu fiant cunsideradas comente is prus difìtziles pro is eredes de Hugo Chávez, s'ex militare bolivarianu mortu in su 2013 chi punnaiat a su sotzialismu de su de 21 sèculos. Sa crisi econòmica, sa determinatzione de su campu burghesu a non pèrdere is privilègios suos, sa dipendèntzia dae su petròliu e su protzèdere a bellu a bellu de sa rivolutzione bolivariana ant contribuidu a su resurtadu.

Venetzuela, sa derruta eletorale nche ponet a banda su bisu sotzialista bolivarianu

de Màuru Piredda

Deretos lìberos. Url imàgine

Chávez bincheit is eletziones pro sa prima bia su 6 de nadale de su 1998 cun su Mvr (su Movimentu de sa de chimbe repùblicas) e, a pustis de su giuramentu suo, propongeit una mudada a sa Costitutzione. S'80% de is venetzuelanos, istracos de guvernos padronales, susteneint is propostas de su presidente issoro: atentzione prus manna a is deretos umanos; mesuras pro nche barigare sa democratzia rapresentativa conca a sa "participativa y protagònica"; referendum revocatòriu pro cale si siat càrriga istitutzionale (che a su "recall" in Califòrnia, chi però no est un'istadu soberanu).

Sa làcana intre Colòmbia e Venetzuela, sa derruta de Simón Bolívar

de Màuru Piredda

Bandera de sa Grandu Colòmbia (1821-1830)

Ddoe at unu motivu si is colores de is banderas de Colòmbia e Venetzuela (e peri de s'Ecuador) sunt is matessi. Tocat de mòvere dae sa pelea de Francisco de Miranda, polìticu e patriota venetzuelanu, precursore de s'idea de s'unidade latinu-americana e atore de primu pranu de sa prima (e curtza) indipendèntzia de su paisu suo dae su domìniu ispanniolu. Su tricolore grogu, biaitu e ruju (mancari cun is colores postos a s'imbesse) fiat una faina sua cuntzepida in su 1801. 

Colòmbia-Venetzuela. Sa làcana iscurigosa

de Maurìtziu Sale

Deretos Afp

Est una frontera chi nche bàrigat sos 2mìgia chilòmetros, pro natura e pro istòria una de sas làcanas prus chilivradas de su sudamèrica. B'at problemas de controllu e finas de corrutzione, ma custu a sa sola non bastat pro cumprèndere. Comente non diat bastare un'esèrtzitu intreu pro la rèndere impermeàbile. In prus su cunflitu internu in Colòmbia non giuat. In su tempus coladu fintzas sa guerrìllia, ma oe prus chi no àteru sos paramilitares e su narcotràficu. E galu b'at de agiùnghere chi in Venetzuela sos istados de Tàchira e de Zùlia in particulare, sunt un'ispètzia de filiale colombiana. In sos annos non si podent contare sas furas, sa violèntzia contra a pipios e fèminas, sos mortòrgios.