10/01/17

Melchiorri operadu, ma istajone acabbada

de Lisandru Beccu

Deretos cagliaricalcio.com

S'atacante de Treia, Federico Melchiorri, nch'at a dèvere abarrare a tesu dae su campu de giogu pro totu su restu de s'istajone. Eris, in Roma, sa ricostrutzione de su ligamentu a rughe anteriore de su ghenugru de dereta est andada bene. Sos tempos de recùperu ant a èssere a su nessi de chimbe o ses meses. Su giogadore est giai sa segunda borta chi s'istròpiat a cussu ghenugru, su matessi infortùniu l'aiat àpidu sa prima die de abrile de ocannu coladu.

In die de oe | Su primu addòviu de sa Sotziedade de sas natziones

de Màuru Piredda

Sordados frantzesos. Deretos lìberos. Url imàgine

In antis de s'Onu bi fiat sa Sotziedade de sas natziones. Nàschida in su 1919 punnaiat a sa paghe intre sos istados pro nch'istransire un'àteru cunflitu mundiale. Sos rapresentantes suos s'addovieint in Londra su 10 de ghennàrgiu de su 1920 pro aprovare su Tratadu de Versailles (documentu chi sas potèntzias printizpales aiant giai firmadu su 28 de làmpadas de su 1919) e, duncas, pro decratare s'agabbu de sa “grandu gherra”. Rennu unidu, Frantza, Giapone, Itàlia e Germania lu ratificheint. Contràrios sos Istados unidos chi negotzieint a banda sa paghe cun sos tedescos. Sa Sotziedade intervengeit in unas cantas discòrdias (ìsulas Åland, Albania, Islesia arta, làcana tedescu-lituana, làcana gregu-bùlgara, Mossul Saarlaand, làcana columbianu-peruviana) ma nudda podeit contra a sos cruntastos chi nche crompeint a sa segunda gherra mundiale. Sa sotziedade l’isorveint su 19 de abrile de su 1946. S’Onu teniat giai carchi mese de vida.

09/01/17

Unu balet unu, ma s'Alde narat chi nono a Grillo

de Màuru Piredda

Deretos Agi. Url imàgine

«Nche so cròmpidu a sos concruos chi non b'at garantzias bastantes pro cumpartzire un'agenda comuna». Faeddos de Guy Verhofstadt, ghia de su grupu liberal-democràticu Alde in su Parlamentu europeu. «B'abarrant – at annantu – diferèntzias fundamentales pro su chi pertocat sas chistiones crae». Unu balet unu, nât chi, ma a contos male fatos si bi torrat. E, gasi, a pustis de sa votatzione in sa prataforma Rousseau chi at ratificadu sos disinnos de su majorale genovesu, su Movimentu 5 isteddos abarrat sena collocatzione in Bruxelles. Grillo, a pustis de àere punnadu pro s'intrada a unu grupu de su sistema, at faeddadu a ghisa de vìtima de unu prenetu: «Totu cantos contra a nois, amus fatu trèmere su sistema».

Si nch'est mortu Zygmunt Bauman

de Màuru Piredda

Deretos lìberos. Url imàgine

Sotziòlogu e filòsofu polacu, de orìgines ebràicas e de estratzione polìtica marxista, Zygmunt Bauman s'est rèndidu oe in Leeds. 92 annos galu non cròmpidos, l'ammentant su bonu de sas bias pro su cuntzetu de «sotziedade lìcuida» chi aiat elaboradu analizende sas dudas de sa «post-modernidade», sa «soledade de su tzitadinu globale», sa globalizatzione, su «capitalismu parassitàriu», sa timòria de custos tempos e s'«homo consumens». Temas de importu e de giudu chi bundant in sas facultades umanìsticas de domo nostra. Ma chi a s'ispissu benint impreados pro nche cantzellare cale si siat riferimentu a un'istòria chi no est acabbada nemmancu pro Francis Fukuyama (chi s'acabbu l'aiat coniadu), e chi abarrant ancorados a un'immaginàriu metropolitanu sena perunu contributu a s'anàlisi de sa sotziedade sarda e a sa soledade de su tzitadinu de sas biddas. Bauman at iscaretzidu finamentas sas chistiones ligadas a s'olocàustu nazista: produtu de sa ratzionalizatzione e de sa burocratizatzione de sas tziviltades otzidentales, pro Bauman non fiat maladia, nen deviatzione. Petzi normalidade mera e sìnchera.

Parlamentu europeu, sos 5 isteddos in s'Alde

de Màuru Piredda

Deretos lìberos. Url imàgine

Sos ativistas de su Movimentu 5 isteddos ant votadu su venidore issoro in su Parlamentu europeu. Eris, a sas 10.00 de mangianu, Beppe Grillo aiat abertu sas votatziones tràmite un'artìculu/cramada in su blog suo: dae sas 10.00 (duncas sena preavisu perunu e sena dibata propedèutica) fintzas a sas 19.00 e dae sas 10.00 de oe fintzas a mesudie. Tres possibilidades: a nch'intrare a su grupu liberal-democràticu de Guy Verhofstadt (s'Alde); a nch'intrare a su grupu de sos chi non sunt iscritos; a nch'abarrare in s'Efdd (Europa de libertade e democratzia dereta) cun s'Ukip.

In die de oe | Egitu, comintzant sos fràigos de sa diga de Assuan

de Màuru Piredda

Nasser, deretos lìberos. Url imàgine

Cherta dae su presidente panarabista Gamal Abd el-Nasser pro parare fronte a sas sicàngias tìpicas de s'Egitu adustu, sa “Grandu diga” de Assuan comintzeint a la fraigare in die de oe, su 1960. Òpera de architetura idràulica ispantosa, sa diga est finamentas su frutu de un'òpera de ingegneria polìtica de livellu internatzionale. Progetada dae su 1952, a comintzu la deviant finantziare sos americanos, sos inglesos e su Bancu internatzionale pro s'isvilupu e sa re-costrutzione. Ma sos cuntatos cun Mosca no agradaiant a sas potèntzias otzidentales chi, in su 1956, annuntzieint su refudu. Nasser natzionalizeit, tando, su Canale de Suez (su 44% de sas atziones fiat controlladu dae meres e bancheris britànnicos) pro indiritzare gasi sas intradas. Sas atziones bèllicas de Rennu unidu, Frantza e Israele (Operatzione muscheteri) disinnadas a pustis de sa natzionalizatzione crompeint a unu fallimentu polìticu de su fronte anti-Nasser atzelerende su protzessu de de-colonizatzione de su de tres mundos. Pro sa diga de Assuan s'Egitu otengeit dinare, assistèntzia e manifatura dae su Cremlinu.