 |
| Deretos lìberos. Url imàgine |
«Giornales e Tg sunt sos primos fraigadores
de noas farsas in su paisu cun s'obietivu de mantènnere a caddu sos chi
detenent su poderiu». Sunt sos faeddos de Beppe Grillo, majorale de su
Movimentu 5 isteddos, a pustis de sas «fàulas in internet» mentovadas
dae unas cantas figuras de su panorama polìticu-istitutzionale italianu
(Mattarella, Gentiloni etc.) e dae su presidente de s'Antitrust,
Giovanni Pitruzzella.
Pro su còmicu furriadu a polìticu, non bi
diat chèrrere «unu tribunale guvernativu», ma «una giuria populare chi
apostivighet sa veriditzidade de sas noas publicadas dae sos mèdios».
Chie b'at a dèvere intrare in custa giuria? «Tzitadinos sorteados». Pro
ite? «Pro valutare artìculos e servìtzios. Si una noa resurtat farsa, su
diretore, a conca bassa, si devet iscusare in pùblicu e devet pònnere
sa versione curreta cun grandu evidèntzia a comintzu de su tg o in prima
pàgina».
A banda sa risposta de Mentana (nât chi lu cuerelat a
Grillo) e a banda s'artìculu 8 de sa lege 47 (chi decretat su deretu de
rèplica), su chi ispantat est sa forma proposta dae Grillo. Chie los
sorteat sos tzitadinos? E cale ant a èssere sos critèrios pro chi unu
tzitadinu potztat èssere sorteadu? Cales connoschèntzias professionales,
tècnicas e sientìficas diat dèvere àere? E comente las diat dèvere
achirire? Cun una formatzione obligatòria a fitianu (e pro su prus
deontològica) che a sa chi devent sighire sos giornalistas?
Non b'at
bisòngiu de tribunales anti-bùfalas in internet. Ant a èssere issas
etotu, sas bùfalas, a ispaniare sos anticorpos pro chi sos letores las
iscant reconnòschere e giagarare. Sena lu chèrrere podent dare a sos
utentes sas craes pro segudare sa veridade ispronende·los a s'iscumprou
de sas fontes.
Ma a Grillo, chi, atachende giornales e tg costumat a
ammentare sa de 77 positziones de s'Itàlia in sa classìfica mundiale de
sa libertade de informatzione, tocat a li nàrrere chi àteros sunt sos
paràmetros pro iscumproare custa libertade fartada: minetzas a sos
giornalistas e cuntzentratziones editoriales a primu de cale si siat
àtera cosa. E chi una proposta che a sa sua, pro seguru, no agiuat a los resòlvere custos problemas.
